ويلم فلور ( مترجم : ابو القاسم سرى )

185

اشرف افغان بر تختگاه اصفهان ( به روايت شاهدان هلندى ) ( فارسي )

خواهند داد . در ضمن از باروخان خواستند كه از آزار كاركنان ايرانى واك جلوگيرى كند . 64 در 26 نوامبر 1728 انگليسيان به هلنديان آگهى دادند كه عبد اللّه خان برادر اعتماد الدوله « 29 » به بندرعباس مىآيد و سه اسير هلندى را با خود مىآورد . وى به اتهام آنها رسيدگى كرده و با احترام كامل آنها را آزاد خواهد ساخت . اما هلنديان براى اين مطلب زياد اعتبار قائل نشدند . محمد صالح بيگ نيز كه مىخواست از موقعيت استفاده كند مبلغى پول از هلنديان خواست تا با آن براى سپاه نزديك شوندهء افغان سورسات و انواع خوراكىها فراهم كنند اما هلنديان از دادن پول خوددارى كردند و فريب محمد صالح‌خان را كه مىگفت پرداخت اين پول موجب خوشنامى هلنديان نزد عبد اللّه خان خواهد شد نخوردند . 65 در 31 دسامبر 1728 عبد اللّه خان با سه هلندى اسير به آبادى عيسين « 30 » آمد . و در 1 ژانويه 1729 با دو هزار سواره نظام سراپا مسلح خود به بندرعباس رسيد . اسيران هلندى چنان كه اشاره شده بود با احترام كامل به شركت هلند بازگردانده نشدند . آنان را در خانه‌اى كه در تيررس توپهاى قلعهء بندرعباس بود سخت زير مراقبت داشتند . ديلماج هلند به ديدار آنان رفت و چون بازگشت گفت كه ديگر آنها در بند بسته نيستند . وى از شوراى شركت خواست كه چهار صد تومن براى دادن به عبد اللّه - خان آماده كنند تا بدينوسيله او به آزاد سازى اسيران هلندى راغب شود . بنا به گفتهء اتلام افغانان نه فقط براى جزيرهء هرمز بلكه براى شركت هلند نيز نقشه‌هائى در سر مىپروراندند . 66 در 2 ژانويه 1729 عبد اللّه خان كه در خانهء باروخان سكونت گزيده بود اتلام و دو يار زندانى و مترجم هلند را فرا خواند و به اتلام گفت : « اگر مىخواهى دوست ما باشى و آزاد گردى بايد طبق دستور شاه جزيرهء هرمز را تحويل ما دهى ! » اتلام

--> ( 29 ) - محمد امين بيگ مقام اعتماد الدوله داشت . ( 30 ) نام اين آبادى به دو گونه « عيسين » و « ايسين » در مآخذ فارسى آمده است . م